« خداوند محمد ( ص ) را از ميان مردم برگزيده است . او را با نبوّت عزّت بخشيد و براى پيام خود انتخاب كرد . پس از اينكه مردم را پند داد و پيام خود را به آنان رساند ، خداوند او را بسوى خود برد . ما خاندان ( اهل ) اوئيم . خويشان نزديكش كه شايستگى رهبرى ( اولياء ) دارند بما ارزانى شده است ، امناء و خليفه او ( اوصياء ) و وصى او ( وارث ) ، شايسته‌ترين افراد در ميان مردميم كه بتوانيم جاى او را بگيريم . ولى مردم خود را در اين امتياز بر ما مرجح داشتند . ما متقاعد شديم زيرا شقاق و نفاق را دوست نمىداشتيم و نگران حفظ صلح و رفاه جامعه بوديم گرچه كاملا بر اين موضوع آگاه بوديم كه ما شايستگى بيشترى به اين رهبرى از ديگر كسان كه آن را از ما گرفته بودند داريم . . . من فرستادهء خود را بسوى شما فرستاده‌ام و شما را به كتاب خدا و سنت پيامبر دعوت مىكنم ، سنتى كه از نظرها محو شده و بدعتها فعال و نيرومند گرديده‌اند . اگر به من گوش فرا دهيد و از دستوراتم اطاعت كنيد شما را به راه راست هدايت خواهم كرد . و السلام عليكم و رحمة الله و بركاته . » ( 10 ) محتواى اين نامه ، تلقى روشن آئين تشيّع از امامت حتى در مرحله اوليه است . علت اينكه مآخذ تاريخى مقدار كمى از آنچه آن را نظريه سياسى مذهبى مىنامند ذكر مىكنند بخاطر اين موضوع است كه علاقه عمدهء آنها خود وقايع مىباشد و نه اصولى كه در پشت سر اين حوادث قرار گرفته‌اند . با اين حال ، در روايات مربوط به اين وقايع ، مآخذ ، اسناد مشخصى را نظير نامه‌ها و سخنرانيها ارائه مىدهند كه نگرشى از آرمانهايى است كه حوادث تحت آن قرار گرفته‌اند . ما نامه‌هايى را از حسن ( ع ) در فصل گذشته نقل كرديم و طرز تفكر اهل البيت را خاطرنشان ساختيم . اكنون در زمان حسين ( ع ) بيست سال بعد نامه‌هاى حسين ( ع ) دقيقا همان طرز تفكر را نشان مىدهند . در اين نامه‌ها حسين ( ع ) به حد كافى مفهوم ولايت را توصيف مىكند و همه اين موضوع را مىرسانند كه خداوند بر خاندان پيامبر افتخار و شايستگى ويژه‌اى ارزانى داشته است و بدين وسيله آنان را فرمانروايان ايده‌آل بشر نموده و با حضور آنان در زمين فيض و مرحمت خود را پراكنده مىكند . دو اصطلاح ديگرى كه از اهميّت آئينى برخوردار بوده و حسين ( ع ) آنها را به كار مىبرد عبارتند از وصايت ، امانتدارى و يا نگهبانى ، و وارث و وصى . در